Tagarchief: inspiratie

Eenheid in veelvoud

Enige tijd geleden maakte ik collages onder een pseudoniem. Ik werk graag met tekst en beeld. Maar aanvankelijk dacht ik dat de collages met tekst en beeld volledig los stonden van mijn andere visuele werk. Dat heeft ook te maken met het idee dat te veel verschillende werkwijzen en stijlen afbreuk kunnen doen aan de zeggingskracht van je werk, dat je werk niet langer een geheel vormt (dat is ook een bekend marketingverhaal).
Maar deze manier van denken over beeldende kunst is zo onvrij en druist in tegen wat kunst is, namelijk vrij en rijk aan mogelijkheden, vormen, betekenissen en associaties.
Om kort te gaan, vanaf heden toon ik de tekst-beeld collages onder eigen naam.
Eenheid in veelvoud. Ik deed sowieso al niet veel aan marketing.

Meer collages op: https://www.instagram.com/fsuzannescholten/


Spinoza

De Ethica van Spinoza is een bijzonder boek. De tekst is opgebouwd volgens een wiskundige logica met axioma’s en stellingen. Het is filosofie en gaat over abstracte ideeën, maar ook over de praktijk van leven. Zowel in filosofische als persoonlijke betekenis is Spinoza een inspiratie.
Tijdens het lezen van de Ethica heb ik diverse inkttekeningen gemaakt.
Zoals deze twee inkttekeningen op papier, welke de titel hebben ‘Natural light’.

Zie ook: Natural light (animation) https://www.instagram.com/p/BlLdQSjAvTx/

Grondwaarheid (axioma)
In de wereld van de dingen bestaat er geen enkel bijzonder ding, dat niet door een ander, dat machtiger en sterker is, kan worden overtroffen. Wat er ook bestaat, altijd is er iets machtigers (denkbaar) waardoor het kan worden vernietigd.

Ethica, Vierde deel, De menselijke knechtschap, Spinoza.

inkttekening op papier
inkttekening op papier
65 x 50 cm. 08/2018.

Zie ook:
Koninklijke bibliotheek, Spinoza: https://www.kb.nl/themas/filosofie/benedictus-de-spinoza

Zie ook: Het werkelijk wezen http://hergens.net/het-werkelijk-wezen/

Het werkelijk wezen

De wetten en regelen van de Natuur

“Niets geschiedt er in de Natuur dat aan een gebrek van haarzelf zou kunnen worden toegeschreven. De Natuur is immers steeds dezelfde, en overal ook zijn haar kracht en macht dezelfde, d.w.z. de wetten en regelen van de Natuur, volgens welke alles geschiedt en van de ene vorm in de andere overgaat, zijn altijd en overal dezelfde. Derhalve moet ook de aard van alle dingen, welke dan ook, uit éénzelfde beginsel worden verklaard, namelijk uit de algemeen geldige wetten en regelen van de Natuur.”

Citaat uit de Ethica van Spinoza, derde deel, over de Aard en oorsprong van de aandoeningen, voorrede.

Het streven

“Elk ding tracht, voorzover het van hem afhangt, in zijn bestaan te volharden.” (…)

“Het streven waarmee elk ding in zijn bestaan tracht te volharden is niets anders dan het werkelijk wezen van dit ding zelf.”

Spinoza, Ethica, derde deel, stelling 6 en 7.

Zie ook:
Koninklijke bibliotheek, Spinoza: https://www.kb.nl/themas/filosofie/benedictus-de-spinoza 

Zie ook: Van stek tot bloem http://hergens.net/van-stek-tot-bloem/
Zie ook: Plants grow to the light http://hergens.net/category/plants-grow-to-the-light/

geïnspireerd door Spinoza, schetsboek

Van stek tot bloem

Swells upward, trusting to the gentle dew,
soaring apace from out the enfolding night.
Artless the shape that first bursts into light.

Citaat uit The Metamorphosis of plants (poem) van J. W. von Goethe

Setcreasea purpurea

Jarenlang ben ik op zoek geweest naar de Setcreasea purpurea, een hangplant met geheel paarse bladeren. In tuincentra of plantenzaken heb ik deze plant nooit gevonden. Maar in Zuid-Europa zie je de plant soms in grote plantenbakken op straat.

Vorige zomervakantie kwam ik er eentje tegen in Frankrijk en heb ik een kleine stengel met twee blaadjes meegenomen naar huis. Het overleefde de lange terugreis en heeft vervolgens een maand in een glaasje water gestaan. Er kwamen geen noemenswaardige wortels en het blad werd er bepaald niet fraaier op. Dus het stekje in een beetje aarde met veel water gezet, waarna het na een maand eindelijk aansloeg. Onlangs heb ik het verpot en is het gaan groeien.

Het blad nog jong en groen en daar is de eerste bloem!

Setcreasea purpurea

Turn now thine eyes again, love, to the teeming
Profusion. See its bafflement dispelled.
Each plant thee heralds now the iron laws.
In rising voices hear the flowers declaim;
And, once deciphered, the eternal law.

Citaat uit The Metamorphosis of plants (poem) van J. W. von Goethe

Zie ook: Tradescantia pallida Wikipedia https://en.wikipedia.org/wiki/Tradescantia_pallida

Zie ook: The Metamorphosis of plants van J. W. von Goethe https://books.google.nl/books/about/The_Metamorphosis_of_Plants.html?id=UuXLx5l5fUIC&redir_esc=y

Zie ook: Plantenkunde Wikipedia https://nl.wikipedia.org/wiki/Plantkunde

Zie ook: Planten stekken Wikipedia https://nl.wikipedia.org/wiki/Stekken

Visuele poëzie

In het boek ‘To the hand‘ over het werk van Terry Thompson, schrijft Arno Kramer over het avontuur van de beeldtaal:

“Wanneer je je voorneemt als kunstenaar om in beeldend werk je ‘ervaringen’ en visies met de menselijke zintuigen vorm te geven, kun je twee kanten op. Je laat in je tekening precies zien wat je wilt zeggen, je illustreert je visie met een duidelijk beeld. Of je zoekt meer het avontuur en probeert die zintuigen, die van zichzelf natuurlijk vormeloos zijn en dus abstract, via je gevoelens ook een mate van abstractie mee te geven. Maar zo dat het invoelbaar wordt voor de beschouwer dat er meer is dan slechts die verzameling lijnen en vormen.”

Beeldtaal

In het laatste geval wat Kramer omschrijft, ontstaat een persoonlijke en oorspronkelijke beeldtaal. Terry Thompson schrijft hier zelf over in een vergelijking van poëzie met beeldende kunst:

“Poëzie in haar meest zuivere vorm is nooit letterlijk, illustratief, of louter persoonlijk maar universeel.”
“(…) werk dat dezelfde associatie- en reflectiemogelijkheden kent. Men zou deze inherente poëzie kunnen omschrijven als beeldtaal van het onderbewuste.”

Het onderbewuste

Dromen en het onderbewuste zijn geliefd in de beeldende kunsten, denk aan het Surrealisme.

Het onderbewuste wordt vaak in verband gebracht met dat wat vergeten en verdrongen is. “Onbekend met, instinctmatig, onwillekeurig, zielenleven” volgens het Nederlands woordenboek Van Dale. En “Met het onderbewuste worden geestelijke processen bedoeld die niet, of niet onmiddellijk, toegankelijk zijn en die niettemin iemands gedrag kunnen beïnvloeden.” aldus Wikipedia.

Associatieve vrijheid

Poëzie en kunst komen niet alleen voort uit onbewuste processen. Daarom zou ik in deze context liever spreken van creatieve en associatieve vrijheid. Het is een wisselwerking, het onderbewuste bestaat ook niet zonder het bewuste. Het gaat om de vrijheid, het onbelemmerde spel, waarin creativiteit en associatie kunnen bloeien.

To the hand, Terry Thompson.

Zie ook website Terry Thompson: terrythompson.nl

How charming is divine philosophy

Esse est percipi, zijn is waargenomen worden.
Als er een boom omvalt in het bos en er is niemand in de buurt, is er dan geluid?

“(…) when I shut my eyes, the things I saw may still exist, but it must be in another mind.”
Citaat uit ‘Theory of Vision and other select philosophical writings‘ van George Berkeley (1910) uit het hoofdstuk ‘Principles of Human Knowledge‘ (blz. 158 lees hieronder het volledige citaat).

How charming is divine philosophy

Volledig citaat ‘Theory of Vision and other select philosophical writings‘ van George Berkeley (1910) ‘Principles of Human Knowledge‘ (blz. 158):

“External things either imprinted by or perceived by some other mind.
(Ideas imprinted on the senses are real things, or do really exist; this we do not deny, but we deny
1. they can subsist without the minds which perceive them, or
2. that they are resemblances of any archetypes existing without the mind:
1. since the very being of a sensation or idea consists in being perceived, and
2. an idea can be like nothing but an idea.)
(Again, the things perceived by sense may be termed external, with regard to their origin, in that they are not generated from within, by the mind itself, but
1. imprinted by a spirit distinct from that which perceives them. Sensible objects may likewise be said to be without the mind, in another sense, namely,
2. when they exist in some other mind. Thus when I shut my eyes, the things I saw may still exist, but it must be in another mind.)”

inkttekening 2014