web analytics

Concentratie op beeld en betekenis

In het maakproces staan, net zoals in het uiteindelijke kunstwerk zelf, beeld en betekenis in relatie tot elkaar. In deze samenhang van vorm en inhoud speelt het materiaalgebruik een belangrijke rol. Het materiaal heeft veel invloed op de uiteindelijke werkwijze en tijdsduur van het maakproces.

Tijd en aandacht

Hoe meer tijd de uitvoering neemt, hoe meer tijd er tussen het eerste idee en het eindresultaat zit. En hoe meer kans op afleiding en afdwaling van de oorspronkelijke motivatie om het kunstwerk te maken. Hoe sneller het werk, hoe sneller de verbeelding. Maar snelheid is niet altijd goed, want soms heeft een werk tijd nodig om te rijpen en tot bloei te komen. De werkwijze, het materiaalgebruik, maar vooral ook de oorspronkelijke motivatie bepalen de aandacht in het maakproces.

Concentratie en bewustzijn

In het maakproces gaat het in hoofdzaak om concentratie. Wanneer het materiaal het toelaat om snel te werken, kan dat een voordeel zijn om op de oorspronkelijke noodzaak van het kunstwerk geconcentreerd te blijven. Tegelijkertijd vraagt snel werken ook meer aandacht op het moment zelf. Elke handeling heeft direct invloed op het eindresultaat. Snel kunnen werken heeft zijn voor- en nadelen.

Is het materiaal weerbarstig of de techniek tijdrovend en neemt de vervaardiging meer tijd in beslag dan is de kans op afdwaling van de motivatie tot het kunstwerk groter. Afdwalen kan op velerlei manieren, zoals het verliezen in details, perfectie, onnodige decoraties, een gebrek aan overzicht enzovoorts.

Visie op kunst

In de afgedwaalde concentratie spelen verschillende factoren een rol. Het kan gaan om een gebrek aan concentratie op de aanleiding van het kunstwerk, maar ook de visie op kunst zelf speelt een belangrijke rol. Vooral de ideeën van de kunstenaar over wat goede kunst is. Deze visie op wat al dan niet kwaliteit is stuurt de handelingen in het maakproces.

Elk kunstwerk zegt daarmee iets over de visie op kunst van de kunstenaar. Het gaat er niet alleen om werk te produceren, maar zich ook te verhouden tot de kunsten en daarop een eigen visie te ontwikkelen. De beweegredenen om kunst te maken en de ideeën over wat kunst is, vormen samen het kunstwerk.

Vrijheid

Autonome kunst is vrij en onafhankelijk. Ongeacht wat de aanleiding tot het kunstwerk en de idee over kunst ook is. Deze vrijheid is een voorwaarde in het maakproces. Dit betekent dat de noodzaak om iets te maken en de ideeën over kunst niet allesbepalend zijn. In het maakproces is er ruimte en openheid om de noodzakelijkheid van het kunstwerk en de ideeën rondom kunst te bevragen.

Praktisch houdt dit in dat de kunstenaar in het maakproces ontvankelijk is voor nieuwe associaties en onverwachte wendingen. De schilder doet steeds opnieuw een aantal passen achteruit om afstand te nemen van het schilderij en te kijken wat het doek zegt.

Vrij zijn in het maakproces betekent ook bewust zijn van de handelingen. Waarom deze handeling? Is er noodzaak toe? Draagt het iets bij? Wat zegt het kunstwerk en staat het op zichzelf? Tot er niets meer aan het kunstwerk is toe te voegen en/of af te doen en het voor zich spreekt.

Essentie in beeld en betekenis

Bovenstaande is kort gezegd mijn visie op hoe het bewustzijn van handelingen en de verschillende vormen van concentratie in het maakproces de kracht van het kunstwerk versterken. Deze concentratie maakt de essentie van beeld en betekenis in het kunstwerk zichtbaar.

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.